Waan je in een historische omgeving op vele plaatsen op dit eiland

Op Schouwen-Duiveland heeft een rijke mix van historische monumenten, interessante musea, unieke streektradities, kunstroutes en indrukwekkend erfgoed. Bent u geïnteresseerd? Er zijn 8 musea, 810 rijksmonumenten en 384 gemeentelijke monumenten op het eiland te vinden. Het ademt geschiedenis en combineert dit met bruisende evenementen. Wandel door het pittoreske havenstadje Zierikzee met zijn monumentale gebouwen, of langs de iconische vuurtoren in Burgh-Haamstede.

Beleef de kunst

In Zierikzee vindt iedere eerste zondag van de maand een kunstroute plaats (april t/m oktober). U kunt tussen 13:00 en 17:00 uur gratis meer dan 45 kunstenaars bezoeken die hun deuren open stellen. Parkeer uw auto gratis op Hatfieldpark of P1 Havenpoort en wandel langs 28 vaste ateliers en galeries of bezoek wisselende gastlocaties zoals Hotel Mondragon en de Dikke Toren. De locaties zijn te herkennen aan de lichtblauwe vlag.

Jaarlijks vindt in juni de Kunstschouw plaats. U kunt in die maand 10 dagen rond de 150 kunstenaars bezoeken op ongeveer 30 verschillende locaties in het fraaie landschap van Schouwen-Duiveland. Een route, waarop hedendaagse kunst in al zijn vormen geposeerd wordt. Kunst is voor iedereen en de schouw is een mooie aanvulling op de bezienswaardigheden van het eiland. Tussen 10:00 en 17:00 uur zijn de locaties open en de entree is gratis.
Beleef Montmartre op Montmaertre op het Mare Plein in Zierikzee. Iedere zaterdag in juli en augustus van 11:00 – 17:00 uur tonen kunstenaars hier hun mooie creatieve artikelen, welke ook te koop zijn. Tussendoor kunt u op dit mooie pleintje genieten van een lekker hapje en drankje bij lunchroom De Maarstraat.

Bezoek de herinnering aan de ramp van 1953

Een bezoek aan het watersnoodmuseum gelegen in de zeedijk ten zuiden van het dorp Ouwerkerk is zeker de moeite waard. Het museum is gevestigd in de vier Phoenix-caissons die werden gebruikt voor het sluiten van het laatste dijkgat, ontstaan tijdens de watersnood van 1953. Klikt u hier voor meer informatie en tickets.

De indrukwekkende Deltawerken en Neeltje Jans

De Deltawerken zijn een verdedigingssysteem, in Nederland, ter bescherming tegen hoogwater van de zee van met name de provincies Zeeland, zuidelijke Zuid-Holland en Noord-Brabant. Aan de Deltawerken is decennialang gebouwd. Het is een bijzonder en machtig bouwwerk. Neeltje Jans is als werkeiland een onderdeel van de Oosterscheldekering. Na het voltooien van de Deltawerken is er op Neeltje Jans een informatie- en attractiepark geopend. In het informatiecentrum is een expositie over de Deltawerken te zien met (visuele) informatie. Boek uw kaartjes online.

Ontdek Pittoresk Brouwershaven

In de volksmond Brouw, ligt pal aan het Grevelingenmeer, met een mooie jachthaven welke in de zomer steevast vol ligt. De haven van Brouwershaven loopt door tot in het centrum, wat een gezellige sfeer geeft in de smalstad. De geschiedenis van Brouwershaven is nauw verbonden met de zee. Visserij was een belangrijke inkomstenbron, maar ook handel in onder meer wijn, bier, hout en vlas. In 1575 werd de stad in brand gestoken door Spaanse troepen. Twintig jaar later werd Brouwershaven voorzien van stadswallen met gracht. Deze zijn aan de oost- en westzijde van de stad nog te zien. Qua grootte lijkt Brouw een dorp, maar is een stad, het verkreeg in 1403 stadsrechten.

Bij de haven staat molen de Haan, gebouwd in 1724. Deze oude korenmolen is omgetoverd tot een sfeervol logeeradres en via de receptie te huren. Dit monument staat op een top locatie direct aan de haven en kijkt uit over het Zeeuwse land, het Grevelingenmeer en het stadje. Bezoek het Brouws museum en ontdek alle aspecten van de relatie die Brouwershaven met de zeevaart onderhield. Meer informatie over Brouwershaven vindt u hier.

Mooie monumentenstad Zierikzee

Zierikzee is een échte havenstad en heeft een rijke historie. Veel daarvan is nu nog te zien. Zo zijn er meer dan 500 monumenten in en rond de stad te bewonderen! Diverse musea zijn te bezoeken, zoals het stadhuismuseum of het Gravensteen, de oudste gevangenis van Zeeland welke dateert uit 1524. Daarnaast heeft Zierikzee een prachtige haven waar u goed zicht op hebt vanaf een terras. Zeer uitzonderlijk, er zijn nog 3 intacte stadspoorten in dit stadje. U kunt er leuk winkelen in de lokale boetiekjes en genieten van een prachtige stadswandeling. Wilt u een goed uitzicht over de stad, beklim dan de 62 meter hoge uit Sint Lievensmonstertoren, in de volksmond ‘De Dikke Toren’ genoemd met 281 treden. Naar beneden 279. De bouw begon in 1454. Verken deze mooie plaats met een stadswandeling.

Stadswandeling 50 minuten

Landbouwmuseum Goemanszorg Dreischor

Ontdek de geschiedenis van Schouwen-Duiveland in en rond de monumentale boerderij in Dreischor. Reis terug in de tijd door een bezoek in het woonhuis en de tuinen vol oude werktuigen. Sluit uw bezoek af met een huisgemaakte appeltaart of een Zeeuwse bolus in het museumcafé.

Middeleeuws Slot in Haamstede

Midden in het dorp Haamstede staat een echt Slot. Dit authentieke kasteel, omringd door een gracht, bossen en natuurgebieden biedt een unieke kijk in de Nederlandse geschiedenis. Het oudste gedeelte van het huidige Slot stamt uit de 13e eeuw en in de eeuwen erna werden steeds delen aangebouwd. Op het sloteiland zijn zelfs sporen van de Romeinen en Noormannen aangetroffen. In 1981 kocht Natuurmonumenten het Slot en bijbehorend landgoed. Het Slot is privé bewoond. Het is beperkt toegankelijk voor publiek. Elke woensdag van 26 juni t/m 11 september van 11.30 tot 12.30 uur is er een diaserie met toelichting in de Ridderzaal van het Slot, georganiseerd door de bewoners. Verzamelen bij het toegangshek van het Slot. Reserveren is niet nodig. De kosten zijn € 1,50 voor kinderen en € 2,50 voor volwassenen. Met een gids / boswachter kunt u georganiseerde wandelingen maken op Landgoed Slot Haamstede. Boekt u hier voor een excursie.

Beklim de Plompe Toren in Burgsluis

De Plompe Toren uit de veertiende eeuw vormt een markant herkenningspunt vlakbij de Oosterscheldijk in Burghsluis. De toren is het laatste restant van het verloren gegane dorp Koudekerke, een van de vele dorpen die aan de zuidzijde van Schouwen verloren gingen doro het oprukkende water. De aanleg van een inlaagdijk in 1581 dwars door het dorp en rakelings lans de kerk luidde het begin van het einde van het dorp in. De kerk werd afgebroken, maar de toren bleef behouden als baken voor de zeevaart. Er is een sage van een zeemeermin, die het verval van dit eens zo welvarende dorp moet verklaren. U kunt de toren gratis bezoeken en wanneer u binnenkomt kunt u het verhaal van de zeemeermin (in het Nederlands) horen.

Leer de bijzondere Ringdorpen kennen

Veel dorpen op Schouwen-Duiveland zijn gebouwd in een ringvorm met een kerk in het midden. Dit worden ringdorpen genoemd. Dreischor, Haamstede, Kerkwerve, Nieuwerker, Noordgouwe, Noordwelle, Ouwerkerk, Renesse en Serooskerke zijn allemaal ringdorpen. Opvallend, alle wegen uit het drop leiden uiteindelijk naar de ring. Het ringdrop is één van de oudste dorpstypen en zeer karakteristiek voor Zeeland. De dorpen liggen, net als de meeste oude wegen, op de kreekruggen. De dorpskern bezit in een min of meer ronde vorm met de kerk in het midden. Een belangrijk onderdeel van het ringdorp is de kerkring. Binnen in de ring bevindt zich het vaak hoger gelegen kerkhof met de kerk. Vroeger was vaak ene gracht rondom het kerkhof aanwezig, dit is nu zeer zeldzaam (alleen nog in Dreischor en Noordgouwe). Wilt u meer weten over de ringdorpen, leest u hier.

Bunkers bekijken

De Altantikwall is een verdedigingslinie van Noorwegen tot aan Spanje, in de Tweede Wereldoorlog aangelegd door nazi-Duitsland ter voorkoming van een geallieerde invasie. De Kop van Schouwen wordt extra beschermd omdat hier de noordflank van Walcheren en de zuidflank van Hoek van Holland verdedigd zouden moeten worden. De bezetter verwacht daar ene invasie door geallieerden om de havenstede Antwerpen en Rotterdam te bereiken. Op Schouwen-Duiveland worden tachtig à negentig bunkers gebouwd. In de noordoosthoek van het Slotbos bij kasteel Haamstede is het bataljonshoofdkwartier van de ‘Stützpunktgruppe Schouwen’ gevestigd. Naast de commandobunker, in de volksmond Walvisbunker of Vleugelbunker genoemd, staan zes manschappenbunkers, twee munitiebunkers en een hospitaalbunker. Vanuit dit complex voeren de Duitsers het commando over alle verdedigingswerken op Schouwen. De Vleugelbunker is de grootste bunker op Schouwen-Duiveland met maar liefst 15 afzonderlijke ruimtes. Denk aan een radiokamer, officiersverblijven, een mitrailleurpost en een observatiekoepel op het dak. U kunt de bunker gratis van buiten bezoeken. In juli en augustus is de bunker elke zaterdag geopend van 13.00 tot 17.00 uur. Vrijwilligers geven dan rondleidingen en uitleg. Parkeer uw auto op de kruising van de Moolweg, Vertonsweg en Nieuwe Weg. Vandaar is het 200 meter lopen of fietsen naar de stalen trap die je naar de bunker brengt.

Verscholen in de duinen van natuurgebied De Punt in Ouddorp op het eiland Goeree-Overflakkee kunt u via een wandeling een imposante Bunkerroute lopen. De bunkerroute van 1,5 km. leidt u langs 15 bunkers die u alles vertellen over deze verdedigingswerken tegen overzeese invasies. Een indrukwekkend stukje geschiedenis.

Vleugelbunker Burgh-Haamstede

Bunkerroute Ouddorp

Folklore en tradities

Immaterieel erfgoed, zijn tradities, gewoonten en gebruiken. Ze zijn van generatie op generatie doorgegeven en geven daardoor een bijdrage aan de eigen identiteit.
Op Schouwen-Duiveland is de cultuur nauw verbonden met de zee en het landleven:

Straô: Een unieke, eeuwenoude traditie op de zaterdagen in februari en maart waarbij ruiters met versierde paarden naar het strand rijden en de branding in gaan. De paarden worden na de winter op stal meegenomen naar het strand om daar hun voeten te wassen. Op deze wijze worden kwade geesten, die zich volgens oud heidens verhalen in de stal in de paardenbenen nestelen, in het zoute water weggespoeld. Ook worden eventuele wonden meteen ontsmet. Een traditie die behoort bij cultureel erfgoed van UNESCO.
Ringrijden: Een traditionele sport die in de zomermaanden in diverse dorpen op het eiland wordt georganiseerd, waaronder op de Burghse dag in Burgh-Haamstede en de Paardenmarkt in Zierikzee.
Klederdracht: De streekdracht ontwikkelde zich in de negentiende eeuw, maar bleef dicht bij de gewone burgermode. Kenmerkend warde de Sluiermutsen, op hun plaats gehouden door een oorijzer met krullen daaraan. Tegen het eind van de twintigste eeuw verdween de Schouwse en Duivelandse klederdracht. Bij diverse jaarlijkse feesten zoals de Brouwse dag in Brouwershaven, de Burghse dag in Burgh-Haamstede en de Historische dagen in Zierikzee, wordt door medewerkers van Streekdrachtenvereniging De Arke de kleding gedragen.

Kunst & Cultuur

Waan je in een historische omgeving op vele plaatsen op dit eiland